Kua tukuna e nga piripiri nga huarahi o te ripekenga o Ihu i Hiruharama, a Iharaira mai i te rautau waru. Ka mutu nga Taonga o te Cross hei whakamahara i nga huihuinga i te wa o te whakamamae, te whakawakanga, te kawe i te ripeka, te ripeka, te mate, me te tanumanga o Ihu.
Ko te huarahi e tuhia ana e nga tikanga tuku iho, ehara i nga taunakitanga archeological. Ko nga whanga whakamutunga o te ripeka me te tanumanga kei roto i te Ekalesia o te Taahi Tapu Tapu.
Ko te ara kei te pa tawhito o Hiruharama. Ko te Via Dolorosa e tata ana ki te hawhe maero, i raro iho i te kotahi kilomita. Me kakahu nga kaihoroi i nga huu kaha me nga waatea i te wa e haere ana ki Hiruharama. Ko te mata he paparinga papanga me nga takahanga. Ko nga hu maamaa me nga hu wera ka arahi i te paanga o te rae haere. Me kakahu ano hoki koe i te kakahu pai kia tahuri ke koe i nga pae whakapono ki te mea kei te kakahu koe i te koti wetewete , i te kakahu ranei, i te paku ranei e whakaatu ana i ou turi. Ka taea hoki te wera i Hiruharama, na kia rite hoki mo te tere haere i te rangi .
1 - Mahinga Dolorosa
Ko nga Tohu o te Cross ka tohua ki nga tohu me nga rarangi Ramera me nga ara e hainatia ki te "Via Dolorosa" i runga i te huarahi tuku iho i haere a Ihu i tona whakahe ki te whiu i te ripeka.
2 - Nga Tohanga Tuatahi me te Tuarua i te Haapori Motuhake o Franciscan o te Karaoke
Ko te Via Dolorosa o tenei wa kei runga i te tikanga tuku iho i nga taunakitanga o nga kitenga o te taiao. Ko te Moemoeke Franciscan o te Flagellation i te raupapa tuatahi i tohu i te pae tawhito i ripea ai a Ihu ki te mate, ka whiua, ka whakahihia e nga hoia Roma me te karauna "Kingi o nga Hurai" me te karauna tataramoa (John, XIX 1-3).
Ko nga taunakitanga o nga waahi o ngaianei e kii ana i tenei ka tupu i te whare o Herora ki te tonga.
Ko te kuwaha ki te hahi he karauna tataramoa. Me mahara kia tae mai ki te hahi hei huihuinga.
Ko te waahi tuarua, ko te wa i tangohia ai e Ihu te ripeka. Ko te Whare o te Whakawakanga me te Ecce Homo arch e tohu ana i te tauwāhi.
3 - Mai i te Waahi Tuarua ki te Toru i runga i te Via Dolorosa
Ko te ara i waenganui i te Ecce Homo Arch me te Station o te Cross e hono ana ki nga kaihoko i tetahi taha o te huarahi.
Ahakoa ko te toenga o te Via Dolorosa kei te taha ki nga kaihoko me nga toa i nga taha e rua o te huarahi, he taiepa kei tenei taha. Ka piki koe ki raro. Ka kite pea koe i etahi tangata pono e mau ana i te ripeka rakau kia kite i te mamae a Ihu i runga i tenei ara ki tona tukunga i te ripeka.
4 - Waahi Tuawha: Ka tutaki a Ihu ki tona whaea
I te whaa whaa, ka tutaki a Ihu ki a Meri, tona whaea, kaore e taea te whakaaro ki te whakamamae me te whiu a tana tama.
Ko te Whare Armenia o to tatou Lady o te Spasm kei te pae o te raina tuawha. I whakairohia te papa-taraiwa e te kaihoroi Polish a Zieliensky.
Ko te whakawhitiwhiti i waenganui ia Maria me Ihu kaore i te korerohia i roto i te Bibilia, engari kei roto i nga tikanga rongonui mo nga rau tau.
5 - Ka hinga a Ihu i te Waahi Tuatahi
Ko nga kohatu tarai mai i te wa o Ihu ka kitea i te pae o tona hinga tuatahi i te wa e mau ana te ripeka ki tana pae mahi.
Ko te Chapel Katorika Armenia kei te pae o te tuatoru o te Toi o te Cross. I konei ka hurihia te huarahi ki tetahi ara waahi ki nga toa i nga taha e rua.
Ko nga Stations o te Cross inaianei e toru nga hinga, engari he mea tuku iho enei, kaore i te korerohia i roto i te Paipera.
6 - Ko nga Penihana e mau ana i te Cross i runga i te Via Dolorosa
Ko etahi o nga hunga pono e kawe ana i te ripeka rakau i runga i te Via Dolorosa, kia pai ake ai te kite i te mamae a Ihu i tona ara ki te papa ripeka. I konei, ka haere ratou i te taunga rima, i reira ka tohe a Simon o Kirini hei awhina ia Ihu ki te kawe i te ripeka ki runga i te puke o Korokota. Ko nga Korero o te Synoptic (Matthew, Mark, Luke) katoa e whakahua ana i tenei kaupapa, engari ko te Evanelia a Hoani kei te tohe kia kawea e Ihu te ripeka kaore he awhina. He tohu Karaitiana Franciscan o Haimona o Kirini.
Mai i konei, ka rere atu te huarahi i nga pa o te pa ki te piki ake i te pukepuke o Golgotha. I a koe e haere tonu ana i runga i nga huarahi katoa, me mahara koe kei te wehe koe i te pa.
7 - Waitohu ono: Veronica horoi i te mata o Ihu
Ko te tuaono o nga teihana e tu ana ki runga i nga tikanga tuku iho o te ao. I horoia e Veronica te wera mai i te mata o Ihu me tana arai hiraka. E ai ki nga korero tuku iho ko te mata o Ihu ka tuhia i runga i te arai, a ka waiho inaianei hei rei ki Roma. Ko tana ingoa ko nga kupu mo te "ata pono." I hangaia te hahi o te Paari Tapu me te Saint Veronica i konei i nga tau 1800 e kiia ana kei runga i te pae o tona whare.
8 - Ko nga taonga hokohoko te Via Dolorosa
Ko te nuinga o te huarahi o te Via Dolorosa kei te honohia ki nga toa i nga taha e rua e hoko ana i nga taonga rongoa, kai, me te inu. Kei te tumanakohia te whakawhitinga. Kei te whakaae nga toa i nga hekere a Iharaira, US dollars, me Euro. Ka korero nga Kaihokohoko i nga reo Ingarihi me nga Hiperu, ka korero i etahi atu reo Pakeha.
9 - Nga Waawa E waru: Ko Ihu kei te Whakanoho i nga Wahine Tika
Ko te waru o nga teihana kei te rongoa anake i roto i te Evanelia a Luka (Luke 23: 28-31). Ua parau Iesu i te mau tamahine o Ierusalema no te oto no ratou iho eiaha râ no'na. Ko te waru o nga teihana e tohuhia ana e te kupu Kariki Nika (wikitoria) i whakairohia ki te pakitara me te ripeka. Kei te taha o te moemoehi Orthodox Kariki o Saint Charalampus.
10 - Tuhi iwa: Ka hinga a Ihu i te wa tuatoru
Ko te hinga o Ihu kahore i roto i nga rongopai. Ko te pourangi Roma e tohu ana i te waahi o te iwa o nga teihana, e whakaatu ana i te wahi i hinga a Ihu i te toru o nga wa i te wa e mau ana te ripeka.
Ko te teihana o waho i te tomokanga o te Haapori Karaitiana o Etiopia a Etiopia, me te Hinengaro Orthodox o Saint Anthony. Ko enei whare karakia kei te hanga i te tuanui o te Whare karakia o Saint Helena i roto i te Ekalesia o te Taahi Tapu Tapu. Mai i konei, ko nga Toenga o te Cross i roto i te hahi o te Taahi Tapu Tapu.
11 - Te Ekalesia o te Taahi Tapu Tapu
Ko nga Taonga o te Cross ka waiho inaianei i te Via Dolorosa. Ko nga wharangi whakamutunga 10 ki te 14 kei roto i te Ekalesia o te Taahi Tapu Tapu, e mau ana i te ripeka, te mate me nga urupa o Ihu i Hiruharama. Ko te hunga e tomo ana ki te hahi ka whakaatu i te whakahonore ma te whakakii i te potae me te piripiri e hipoki ana i o ratou turi, me nga wahine kia kakahuria nga koti e hipoki ana i o ratou pokohiwi.
Koinei te pae o te hahi mai i te tau 326 AD Helena, te whaea o te Emperor Constantine, i tohu i nga wahi tapu, i hangaia e ia te hahi. Ko Helena te mea kua kitea e ia te ripeka pono o te ripeka i konei, ka waiho hei puna o nga relic puta noa i te ao Karaitiana. I whakapono ano ia kua kitea e ia te urupa pono a Ihu i runga i te pae.
Kei te whakahaeretia e te maha o nga hahi te pae, engari na te hahi Orthodox Greek.
12 - Te aata o te ripeka i roto i te Ekalesia o te Tapuhu Tapu
Ko tetahi arawhata whaiti e arahi ana i te Hill o Cavalry i roto i te hahi ki te raina e tatari ana ki te uru atu ki te Toka o Cavalry i raro o te Ara o te Whakatau. Ko te hunga pono e tatari ana mo te wa e pa ai ki te pae i tu ai te ripeka, ka mate a Ihu. Mo te hunga e kore e hiahia ana ki te tatari, ka taea e koe te kite i te toka o te Kaapenga i roto i nga karaihe i tetahi taha o te aata.
Kei runga i te tikanga me te whakaaturanga o Helena, whaea o Emperor Constantine. Ko nga taunakitanga o nga waahi o ngaianei ka waiho te pae mo te 66 waewae te tawhiti.
Ko etahi atu o te Cross e whakanuihia ana i roto i te Ekalesia o te Taahi Tapu Tapu:
- Te Waina tekau: Kua tangohia e Ihu ona kakahu
- Te Taeho tekau ma tahi: Kua whiua a Ihu ki te ripeka
- Te Paera Tuarua: I mate a Ihu i runga i te ripeka
- Te Tino Ahuru Mahu: Kua tangohia a Ihu i te ripeka.
- Te wha tekau ma wha Station: Kua takoto a Ihu i roto i te urupa.
Kei te hangaia nga raina ki te haere ki nga aata o ia teihana. Ko te hunga e hiahia ana ki te haere i te haerenga ki ia aata me timata wawe i te ra i roto i te hahi.